Σίγουρα θα έχετε ακούσει ότι η Κίνα σταδιακά "θα εξαφανίσει τον ανταγωνισμό στα αυτοκίνητα" αλλά όσοι παρακαλουθούν τις εξελίξεις ξέρουν ότι αυτή είναι μια απλοϊκή άποψη και η πραγματικότητα είναι αρκετά διαφορετική.
Τώρα που ανακοινώθηκε ότι το κινεζικό Υπουργείο Βιομηχανίας και Πληροφορικής (MIIT) προχώρησε στην ανάκληση των αδειών παραγωγής οκτώ αυτοκινητοβιομηχανιών, κάποιοι θα νομίζουν ότι δικαιώθηκαν για τα κινεζικά αυτοκίνητα. Ούτε αυτό ισχύει.
Γιατί αφαιρέθηκαν οι άδειες αυτοκινητοβιομηχανιών
Για αρκετά χρόνια η συνταγή της Κίνας ήταν απλή: όποιος ήθελε να κατασκευάσει ηλεκτρικά αυτοκίνητα, είχε σχεδόν ανοιχτή πρόσκληση. Κρατικές επιδοτήσεις, ευνοϊκή χρηματοδότηση, τοπικές αρχές που έσπευδαν να στηρίξουν νέα εργοστάσια και δεκάδες startups που υπόσχονταν ότι θα γίνουν η επόμενη Tesla.
Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό και case stydy κρατικοδίαιτης επιχειρηματικότητας. Μέσα σε λίγα χρόνια δημιουργήθηκαν περισσότερες από 100 κινεζικές μάρκες αυτοκινήτων, πολλές από τις οποίες δεν κατάφεραν ποτέ να γίνουν πραγματικά βιώσιμες.
Τώρα όμως τα πράγματα αλλάζουν και η ανάκληση των αδειών που προαναφέραμε είναι απλά η πρώτη πράξη μιας νέας φάσης στην οποία μπαίνει η κινεζική αυτοκινητοβιομηχανία -πάντα με απόφαση του κράτους, για να μην ξεχνιόμαστε ποιος κάνει το κουμάντο εκεί.
Είναι ένα σαφές μήνυμα ότι η εποχή της ανεξέλεγκτης ανάπτυξης τελείωσε. Η κυβέρνηση δεν θέλει πλέον δεκάδες μικρούς κατασκευαστές που επιβιώνουν χάρη στις επιδοτήσεις. Θέλει λιγότερους, μεγαλύτερους και οικονομικά ισχυρούς ομίλους που θα μπορούν να ανταγωνιστούν παγκοσμίως.
Οι οκτώ που δεν έχουν πια άδεια παραγωγής
Οι εταιρείες που έχασαν το δικαίωμα παραγωγής είναι οι:
- FAW Xiali
- Zotye Auto
- Leopaard Automobile
- Lifan Auto
- Brilliance Auto
- Hawtai Motor
- BAIC Yinxiang
- Haima Automobile
Για όσους παρακολουθούν την κινεζική αγορά, αρκετά από αυτά τα ονόματα μόνο άγνωστα δεν είναι.
Η Zotye έγινε παγκοσμίως γνωστή επειδή τα SUV της θύμιζαν υπερβολικά Porsche, Audi και Volkswagen. Η Lifan ξεκίνησε από τις μοτοσυκλέτες πριν εξελιχθεί σε σημαντικό κατασκευαστή αυτοκινήτων.
Η Brilliance συνεργάστηκε επί σειρά ετών με τη BMW για την παραγωγή μοντέλων στην Κίνα, ενώ η Leopaard ειδικευόταν στα εκτός δρόμου οχήματα.
Η Hawtai προσπάθησε να καθιερωθεί στα SUV, η FAW Xiali ήταν κάποτε από τις μεγαλύτερες εταιρείες μικρών αυτοκινήτων της χώρας και η Haima, που γεννήθηκε μέσα από συνεργασία με τη Mazda, υπήρξε για χρόνια ένας από τους γνωστότερους κατασκευαστές οικογενειακών μοντέλων.
Όλες αυτές έχουν ένα κοινό τους χαρακτηριστικό: Καμία δεν κατάφερε να προσαρμοστεί στη νέα εποχή της ηλεκτροκίνησης και του ακραίου ανταγωνισμού.
Πάντως η αλήθεια είναι ότι οι περισσότερες από τις συγκεκριμένες εταιρείες είχαν ουσιαστικά σταματήσει να παράγουν αυτοκίνητα εδώ και χρόνια ή είχαν περιέλθει σε καθεστώς αναδιάρθρωσης. Η πρόσφατη απόφαση του κινεζικού κράτους δεν σημαίνει ότι έκλεισαν ξαφνικά μέσα σε μία ημέρα.
Σημαίνει όμως ότι πλέον διαγράφονται επίσημα από το μητρώο των αδειοδοτημένων κατασκευαστών και χάνουν οριστικά το δικαίωμα να παράγουν νέα οχήματα. Πρόκειται ουσιαστικά για το τελευταίο κεφάλαιο της ιστορίας τους.
Γιατί όμως το κράτος πήρε τώρα αυτήν την απόφαση; Η Κίνα διαθέτει σήμερα παραγωγική δυναμικότητα που εκτιμάται μεταξύ 45 και 50 εκατομμυρίων αυτοκινήτων ετησίως. Οι πωλήσεις όμως βρίσκονται περίπου στα 24 εκατομμύρια οχήματα. Με άλλα λόγια, τα εργοστάσια μπορούν να παράγουν σχεδόν τα διπλάσια αυτοκίνητα από αυτά που μπορεί να απορροφήσει η αγορά.
Και το αποτέλεσμα είναι ένας ακραίος πόλεμος τιμών -για τον οποίο εδώ στο topgeargreece.gr έχουμε αναφερθεί αρκετές φορές. Σχεδόν κάθε εβδομάδα ανακοινώνονται νέες μειώσεις τιμών, με τις μεγάλες φίρμες όπως η BYD να πιέζουν ολόκληρη την αγορά προς τα κάτω. Οι μικρότεροι κατασκευαστές απλώς αδυνατούν να ακολουθήσουν.
Το Πεκίνο θεωρεί πλέον ότι η υπερβολική παραγωγική ικανότητα δεν αποτελεί πλεονέκτημα αλλά πρόβλημα, αφού οδηγεί σε ζημιογόνες επιχειρήσεις και ασταμάτητο ανταγωνισμό που μειώνει την κερδοφορία ολόκληρου του κλάδου.
Και ενώ πριν λίγα χρόνια η κινεζική κυβέρνηση έκανε σχεδόν τα πάντα για να κρατήσει στη ζωή ακόμη και προβληματικές εταιρείες, πλέον οι τοπικές κυβερνήσεις έχουν περιορίσει σημαντικά τις δαπάνες τους, ενώ η κεντρική κυβέρνηση δεν δείχνει διατεθειμένη να συνεχίσει να συντηρεί εταιρείες χωρίς προοπτική. Αντίθετα, ενθαρρύνει συγχωνεύσεις, εξαγορές και συνεργασίες, δημιουργώντας λίγους αλλά ισχυρούς παίκτες.
Ποιοι κερδίζουν
Η BYD κυριαρχεί στην αγορά των ηλεκτρικών και plug-in hybrid μοντέλων, ενώ οι Geely, Chery, SAIC, Li Auto, Xpeng και Leapmotor αυξάνουν συνεχώς το μερίδιό τους.
Οι εταιρείες αυτές διαθέτουν τεράστιους προϋπολογισμούς για ανάπτυξη λογισμικού, μπαταριών, αυτόνομης οδήγησης και νέων πλατφορμών, κάτι που ένας μικρός κατασκευαστής δύσκολα μπορεί πλέον να χρηματοδοτήσει.
Τι σημαίνει αυτό για την Ευρώπη; Η συγκέντρωση της αγοράς ενδέχεται να κάνει τους κινεζικούς ομίλους ακόμη πιο ισχυρούς στις διεθνείς αγορές. Λιγότερες εταιρείες σημαίνει μεγαλύτεροι όγκοι παραγωγής, καλύτερος έλεγχος του κόστους και περισσότερα κεφάλαια για επενδύσεις.
Με άλλα λόγια, οι κατασκευαστές που θα επιβιώσουν θα γίνουν πιθανότατα ακόμη πιο ανταγωνιστικοί απέναντι στις ευρωπαϊκές μάρκες και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο μήνυμα της συγκεκριμένης εξέλιξης.
Με πληροφορίες από Financial Times, υπουργείο Βιομηχανίας και Τεχνολογίας Κίνας (ΜΙΙΤ), Reuters
