Μπορεί να θεωρούμε ότι οι παραβάσεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας αφορούν κυρίως την ταχύτητα, το κινητό τηλέφωνο, τη ζώνη ασφαλείας, το αλκοόλ ή το παράνομο παρκάρισμα. Ο νέος ΚΟΚ, όμως, είναι πολύ πιο αναλυτικός και φτάνει μέχρι αντικείμενα, εξαρτήματα και τροποποιήσεις που βρίσκονται πάνω ή μέσα στο ίδιο το αυτοκίνητο.
Ο νέος νόμος περιλαμβάνει συγκεκριμένες διατάξεις για τον εξοπλισμό των οχημάτων, την ορατότητα του οδηγού, τα φωτιστικά σώματα, τις πινακίδες κυκλοφορίας, ακόμη και την εξωτερική εμφάνιση του αμαξώματος.
Μάλιστα, ανάλογα με την παράβαση, το πρόστιμο μπορεί να ξεκινά από τα 30 ευρώ και να φτάνει στα 350 ευρώ, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις προβλέπεται παράλληλα αφαίρεση άδειας οδήγησης και στοιχείων κυκλοφορίας.
Ας δούμε τρία χαρακτηριστικά παραδείγματα που αξίζει να γνωρίζει κάθε οδηγός.
Κρεμαστά διακοσμητικά και αντικείμενα που προεξέχουν από το αυτοκίνητο
Ένα αρωματικό στον καθρέφτη φαίνεται εντελώς αθώο, αλλά αν κανείς επιλέξει να τοποθετήσει άλλου είδους αναμνηστικά ή άλλα αντικείμενα τότε μπορεί να υπάρχει πρόβλημα και ο ΚΟΚ το προβλέπει.
Το άρθρο 86 προβλέπει ότι τα οχήματα πρέπει να είναι κατασκευασμένα και εξοπλισμένα έτσι ώστε να περιορίζεται ο κίνδυνος σε περίπτωση ατυχήματος. Ειδικότερα, αναφέρει ότι δεν πρέπει να φέρουν στο εσωτερικό ή στο εξωτερικό τους μέρος διακοσμητικά ή άλλα αντικείμενα που προεξέχουν και μπορούν να καταστούν επικίνδυνα για τους επιβάτες ή τους υπόλοιπους χρήστες του δρόμου.
Αυτό σημαίνει ότι ένα αντικείμενο δεν είναι παράνομο απλώς και μόνο επειδή υπάρχει μέσα στο αυτοκίνητο. Το πρόβλημα δημιουργείται όταν η θέση, το σχήμα ή ο τρόπος τοποθέτησής του μπορεί να το καταστήσει επικίνδυνο.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ένα μεγάλο διακοσμητικό που εξέχει από το ταμπλό ή ένα αντικείμενο που έχει στερεωθεί με τρόπο ώστε, σε απότομο φρενάρισμα ή σύγκρουση, να μπορεί να τραυματίσει οδηγό ή επιβάτη. Η παράβαση κατατάσσεται στην κατηγορία Ε1-Α, για την οποία προβλέπεται πρόστιμο 30 ευρώ.
Το ίδιο άρθρο έχει και μια δεύτερη σημαντική διάσταση. Το όχημα πρέπει να διαθέτει επαρκές πεδίο ορατότητας για τον οδηγό. Επομένως, ένα αντικείμενο που τοποθετείται στο ταμπλό και περιορίζει την ορατότητα δεν είναι απλώς θέμα αισθητικής.
Πρόσθετα φώτα και φωτιστικά που δεν προβλέπονται
Ένα ιδιαιτέρως ευρύ ζήτημα είναι αυτό των φώτων, το οποίο μάλιστα αφενός αφορά πολύ κόσμο, αφετέρου δε επισύρει και βαρύτερο πρόστιμο αναλόγως με τη χρήση.
Πολλοί ιδιοκτήτες αυτοκινήτων τοποθετούν πρόσθετες LED μπάρες, διακοσμητικό φωτισμό ή άλλα φωτιστικά στοιχεία είτε για αισθητικούς λόγους είτε για να βελτιώσουν τον φωτισμό του οχήματος.
Το άρθρο 84 του ΚΟΚ, όμως, προβλέπει ότι απαγορεύεται η προσθήκη άλλων φωτιστικών ή αντανακλαστικών στοιχείων πέραν εκείνων που προβλέπονται από το σχετικό πλαίσιο. Οι παραβάσεις της συγκεκριμένης διάταξης κατατάσσονται στην κατηγορία Ε1-Α.
Έτσι, για παράδειγμα, μια πρόσθετη φωτεινή λωρίδα ή ένα μη προβλεπόμενο φωτιστικό σώμα που έχει τοποθετηθεί στο εμπρός ή στο πίσω μέρος του αυτοκινήτου μπορεί να δημιουργήσει ζήτημα με τον ΚΟΚ. Η συγκεκριμένη παράβαση αντιστοιχεί σε 30 ευρώ πρόστιμο. Αν μάλιστα χρησιμοποιείς λάθος τα φώτα και κυκλοφορείς με την μεγάλη σκάλα τότε το πρόστιμο μπορεί να φτάσει και τα 350 ευρώ.
Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι κάθε aftermarket LED ή κάθε αλλαγή λαμπτήρων είναι αυτομάτως παράνομη. Η νομιμότητα εξαρτάται από το είδος, τη θέση, τα χαρακτηριστικά και την έγκριση του φωτιστικού εξοπλισμού.
Κάλυμμα, μεμβράνη ή άλλη επέμβαση στις πινακίδες
Ο ΚΟΚ είναι ιδιαίτερα αυστηρός με τις πινακίδες κυκλοφορίας. Δεν επιτρέπεται να είναι παραποιημένες, κομμένες, λυγισμένες ή αλλαγμένες, ενώ απαγορεύεται και η τοποθέτηση υλικού που επηρεάζει την αναγνωσιμότητά τους.
Το άρθρο 94 αναφέρει συγκεκριμένα ότι παράβαση υπάρχει όταν οι πινακίδες δεν είναι ευκρινώς ορατές ή αναγνωρίσιμες από τα τεχνικά μέσα βεβαίωσης παραβάσεων ή όταν πάνω τους έχει τοποθετηθεί μη αντανακλαστικό υλικό. Αυτό έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον σήμερα λόγω των καμερών και των συστημάτων αυτόματης καταγραφής παραβάσεων.
Στην πράξη, λοιπόν, το θέμα μπορεί να αφορά ακόμη και έναν οδηγό που έχει τοποθετήσει στην πινακίδα κάποιο διάφανο ή άλλο υλικό με σκοπό να την προστατεύσει ή να την κάνει δυσκολότερα αναγνώσιμη από κάμερες. Το ίδιο ισχύει για καλύμματα, μεμβράνες ή άλλες παρεμβάσεις που εμποδίζουν την ευκρίνεια της πινακίδας.
Η συγκεκριμένη παράβαση κατατάσσεται στην κατηγορία Ε3-Β. Αυτό σημαίνει πρόστιμο 350 ευρώ, μαζί με αφαίρεση της άδειας οδήγησης και των στοιχείων κυκλοφορίας για 30 ημέρες, σύμφωνα με το γενικό σύστημα κυρώσεων του άρθρου 108.
Ακόμη αυστηρότερα αντιμετωπίζεται η πραγματική παραποίηση της πινακίδας. Ο ΚΟΚ προβλέπει για παραποίηση με τεμαχισμό, αλλαγή σχήματος ή γράμματος, κάμψη ή άλλες αντίστοιχες ενέργειες ακόμη και ποινή φυλάκισης έως ένα έτος.
Οι παραπάνω περιπτώσεις δείχνουν ότι ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας δεν αφορά μόνο τη συμπεριφορά του οδηγού πίσω από το τιμόνι. Ρυθμίζει και την κατάσταση στην οποία βρίσκεται το ίδιο το αυτοκίνητο.
