Ένα νέο, εκτεταμένο πρόγραμμα ανανέωσης του στόλου οχημάτων ετοιμάζεται να μπει σε εφαρμογή στην Ελλάδα, φέρνοντας μαζί του ισχυρά οικονομικά κίνητρα για όσους θέλουν να αντικαταστήσουν το παλιό τους αυτοκίνητο με ένα νέο, ηλεκτρικό ή χαμηλών εκπομπών ρύπων.
Στο επίκεντρο του μέτρου βρίσκονται οι λεγόμενες "μεταφορικά ευάλωτες" ομάδες, δηλαδή πολίτες και επαγγελματίες που βασίζονται καθημερινά στο αυτοκίνητο, αλλά δυσκολεύονται να καλύψουν το κόστος μετάβασης σε πιο καθαρές λύσεις.
Το πρόγραμμα εντάσσεται στο Κλιματικό και Κοινωνικό Σχέδιο (ΚΚΣ), το οποίο βρίσκεται αυτή την περίοδο σε δημόσια διαβούλευση. Ο στόχος είναι διπλός: από τη μία η μείωση των εκπομπών ρύπων από τις μεταφορές και από την άλλη η κοινωνική στήριξη νοικοκυριών και μικρών επιχειρήσεων, ώστε η "πράσινη μετάβαση" να μην μείνει προνόμιο των λίγων.
Ποιοι μπαίνουν στο πρόγραμμα
Δικαιούχοι θεωρούνται ομάδες με αυξημένες ανάγκες μετακίνησης ή περιορισμένες εναλλακτικές επιλογές. Σε αυτές περιλαμβάνονται οικογένειες με παιδιά, κάτοικοι νησιωτικών, ορεινών ή απομακρυσμένων περιοχών, ηλικιωμένοι και άτομα με αναπηρία, αλλά και φοιτητές με χαμηλά εισοδήματα. Παράλληλα, στο πρόγραμμα εντάσσονται μικρές επιχειρήσεις και ελεύθεροι επαγγελματίες που χρησιμοποιούν καθημερινά όχημα για τη δουλειά τους.
Το βασικό εισοδηματικό όριο ξεκινά από τις 25.000 ευρώ ετησίως και προσαρμόζεται ανάλογα με την οικογενειακή ή κοινωνική κατάσταση, φτάνοντας έως και τις 30.000 ευρώ.
Πώς λειτουργεί η ενίσχυση
Το κόστος αγοράς ενός νέου "καθαρού" οχήματος εκτιμάται γύρω στις 30.000 ευρώ, ωστόσο το πρόγραμμα προβλέπει άμεση κρατική επιδότηση που μειώνει αισθητά το τελικό ποσό. Επιπλέον, δίνεται η δυνατότητα χορήγησης 10ετούς δανείου με κρατική εγγύηση, ώστε η μηνιαία επιβάρυνση να παραμένει διαχειρίσιμη.
Για τις πιο ευάλωτες ομάδες προβλέπονται και πρόσθετες ενισχύσεις, όπως κάλυψη μέρους του κόστους φόρτισης ή επιδότηση για την εγκατάσταση οικιακού φορτιστή.
Παραδείγματα στην πράξη
Στην πράξη, μια τρίτεκνη οικογένεια σε νησί με εισόδημα 28.000 ευρώ θα μπορεί να αποκτήσει ηλεκτρικό οικογενειακό όχημα με σημαντική επιδότηση. Ένας ελεύθερος επαγγελματίας με παλαιό φορτηγάκι θα έχει τη δυνατότητα να το αντικαταστήσει με ηλεκτρικό van και να ενισχυθεί επιπλέον για την εγκατάσταση φορτιστή. Αντίστοιχα, ένας συνταξιούχος σε αγροτική περιοχή θα μπορεί να αποσύρει αυτοκίνητο 20ετίας και να περάσει σε ένα μικρό ηλεκτρικό μοντέλο, ενώ φοιτητές σε αστικά κέντρα θα μπορούν να ενταχθούν για την αγορά ηλεκτρικού σκούτερ ή ποδηλάτου.
Πότε ξεκινά
Η πιλοτική εφαρμογή του προγράμματος τοποθετείται εντός του 2026, με στόχο τη σταδιακή επέκτασή του σε πανελλαδικό επίπεδο. Αν όλα κυλήσουν σύμφωνα με τον σχεδιασμό, πρόκειται για μία από τις πιο ουσιαστικές παρεμβάσεις των τελευταίων ετών στον τομέα της βιώσιμης κινητικότητας — με κοινωνικό πρόσημο και όχι μόνο περιβαλλοντικό.