Η αυτοκινητοβιομηχανία βρίσκεται στα πρόθυρα μιας ριζικής αναδιάρθρωσης του εργατικού δυναμικού, καθώς ο αγώνας για πλήρως αυτοματοποιημένες γραμμές παραγωγής προαναγγέλλει έναν θεμελιώδη επαναπροσδιορισμό της έννοιας της εργοστασιακής εργασίας.
Σύμφωνα με αναλυτές των Gartner και Warburg Research, τουλάχιστον μία αυτοκινητοβιομηχανία αναμένεται να επιτύχει 100% αυτοματοποίηση στη συναρμολόγηση οχημάτων έως το 2030.
Η εξέλιξη αυτή δεν αφορά απλώς τη βελτίωση της αποδοτικότητας, αλλά σηματοδοτεί ένα κρίσιμο σημείο καμπής, όπου η τεχνητή νοημοσύνη, τα ανθρωποειδή ρομπότ και η ψηφιακή παραγωγή συγκλίνουν, περιορίζοντας δραστικά την ανάγκη για ανθρώπινη παρουσία στη γραμμή συναρμολόγησης.
Αλλαγές στον σχεδιασμό οχημάτων
Οι επιπτώσεις ξεπερνούν κατά πολύ τα όρια του εργοστασίου, επηρεάζοντας τον σχεδιασμό των οχημάτων, τα μοντέλα εκπαίδευσης του προσωπικού και τη συνολική οικονομία της παραγωγής αυτοκινήτων.
Όπως δήλωσε στην Automotive News Europe ο Pedro Pacheco, αντιπρόεδρος ερευνών της Gartner, μια αυτοκινητοβιομηχανία από τις ΗΠΑ ή την Κίνα είναι πιθανό να παρουσιάσει την πρώτη πλήρως αυτοματοποιημένη γραμμή συναρμολόγησης "προς το τέλος της δεκαετίας", καθώς αρκετοί κατασκευαστές στις συγκεκριμένες αγορές επενδύουν ήδη σε ριζικά νέες διαδικασίες παραγωγής, με έμφαση στα ανθρωποειδή ρομπότ.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο αναλυτής της Warburg Research, Fabio Holscher, εκτιμά ότι δεν είναι "μη ρεαλιστικό" να δούμε έως το 2030 στην Κίνα το πρώτο πλήρως "σκοτεινό" εργοστάσιο αυτοκινήτων, όπου όλες οι εργασίες θα εκτελούνται αποκλειστικά από ρομπότ.
Ήδη, όμιλοι όπως η Hyundai Motor Group και η Mercedes-Benz έχουν ξεκινήσει τα πρώτα βήματα προς αυτή την κατεύθυνση. Η Hyundai σκοπεύει να αναπτύξει ανθρωποειδή ρομπότ της Boston Dynamics στο νέο εργοστάσιό της στη Τζόρτζια των ΗΠΑ από το 2028.
Χιλιάδες ρομπότ στις γραμμές παραγωγής
Στόχος η μαζική αξιοποίησή τους στην παραγωγή αυτοκινήτων και η δημιουργία μιας κλιμακούμενης γραμμής παραγωγής έως και 30.000 ρομπότ ετησίως. Η στρατηγική παρουσιάστηκε επίσημα στις 5 Ιανουαρίου, στο πλαίσιο της έκθεσης τεχνολογίας CES στο Λας Βέγκας.
Αντίστοιχα, η Mercedes-Benz έχει ξεκινήσει πιλοτικό πρόγραμμα με ανθρωποειδή ρομπότ, τα οποία ενδέχεται να εργάζονται δίπλα σε ανθρώπους στις γραμμές συναρμολόγησης έως το 2030.
Σύμφωνα με τον Jurgen Reers, ανώτερο διευθυντικό στέλεχος της Accenture για τον τομέα της αυτοκίνησης, η ενσωμάτωση γενετικής τεχνητής νοημοσύνης, ρομποτικής και ψηφιακών διδύμων βελτιώνει ήδη αισθητά την αποδοτικότητα των εργοστασίων.
Όπως σημειώνει, υπάρχει τεράστιο περιθώριο μείωσης κόστους και χρόνου λανσαρίσματος νέων μοντέλων έως και 50% ή και περισσότερο.
Μείωση του κόστους εργασίας
Την ίδια στιγμή, μελέτη της McKinsey εκτιμά ότι η επιτάχυνση της έρευνας και ανάπτυξης μέσω της τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσε να ξεκλειδώσει έως και 150 δισ. ευρώ ετήσιας οικονομικής αξίας για τις μεγάλες αυτοκινητοβιομηχανίες.
Σύμφωνα με τον αναλυτή της Gartner, Marco Sandrone, 12 από τους 25 μεγαλύτερους κατασκευαστές παγκοσμίως, δοκιμάζουν ήδη προηγμένα ρομποτικά συστήματα στα εργοστάσιά τους, μειώνοντας το κόστος εργασίας, βελτιώνοντας την ποιότητα και συντομεύοντας τους κύκλους παραγωγής.
Σήμερα, τα μόνα στάδια της συναρμολόγησης που δεν έχουν αυτοματοποιηθεί πλήρως, είναι η τοποθέτηση της καλωδίωσης και των στοιχείων της καμπίνας.
Για να επιτευχθεί η πλήρης αυτοματοποίηση, οι αυτοκινητοβιομηχανίες θα πρέπει όχι μόνο να ενσωματώσουν πιο εξελιγμένα ρομπότ, αλλά και να επανασχεδιάσουν τα ίδια τα οχήματα, ώστε κρίσιμα μέρη, όπως η καλωδίωση και το εσωτερικό, να γίνονται πιο "φιλικά" προς την αυτοματοποιημένη συναρμολόγηση.
Ενδεικτικά, η καλωδίωση θα μπορούσε να χωρίζεται σε ενότητες ή να ενσωματώνεται απευθείας στα πάνελ του αμαξώματος, ενώ εξετάζεται και η μερική συναρμολόγηση του αμαξώματος πριν από την εγκατάσταση της καμπίνας για καλύτερη πρόσβαση.
Παρότι τα ανθρωποειδή ρομπότ δεν έχουν ακόμη καθοριστικό ρόλο στη συναρμολόγηση, οι δυνατότητές τους αναμένεται να εξελιχθούν ραγδαία μέσα στη δεκαετία, λόγω των μεγάλων επενδύσεων που πραγματοποιούνται στον τομέα.
O ρόλος της ανθρώπινης παρουσίας
Ακόμη και σε ένα πλήρως αυτοματοποιημένο εργοστάσιο, ωστόσο, η ανθρώπινη παρουσία δεν θα εκλείψει. Όπως επισημαίνει ο Reers, το κλειδί για την επιτυχία θα είναι ο συνδυασμός της τεχνητής νοημοσύνης με την ανθρώπινη ευρηματικότητα.
Παράλληλα, από την πλευρά των εργαζομένων, η ψηφιοποίηση και η τεχνητή νοημοσύνη καθιστούν την εργασία πιο απαιτητική, σύμφωνα με τον Detlef Gerst, ειδικό σε θέματα AI και ψηφιοποίησης και μέλος της εκτελεστικής επιτροπής του συνδικάτου IG Metall.
Οι εργαζόμενοι καλούνται πλέον να διαθέτουν υψηλό επίπεδο τεχνογνωσίας, ικανότητα προσαρμογής και διαρκούς μάθησης, καθώς και δεξιότητες συνεργασίας σε τεχνολογικά απαιτητικά περιβάλλοντα.
Η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας εκτιμά ότι, αν και ορισμένες χειρωνακτικές εργασίες θα περιοριστούν, πολλές θέσεις θα μετασχηματιστούν και νέοι ρόλοι θα προκύψουν, ιδίως σε τομείς όπως η συντήρηση ρομποτικών συστημάτων, η επίβλεψη της τεχνητής νοημοσύνης και η ανάπτυξη λογισμικού.
Η οργάνωση καταλήγει στο συμπέρασμα πως το μέλλον της εργασίας στην αυτοκινητοβιομηχανία, δεν αφορά την απλή αντικατάσταση ανθρώπων από μηχανές, αλλά μια βαθιά εξέλιξη και μεταμόρφωση των επαγγελμάτων του κλάδου.