To Renault Rafale συναντά το μαχητικό Rafale της Πολεμικής Αεροπορίας της Ελλάδας

Η γαλήνη και η ηρεμία που επικρατεί σε μια αεροπορική βάση όταν την επισκέπτεσαι για πρώτη φορά είναι το ίδιο επιβλητική με το να κάνεις μια βόλτα στην άδεια Πλατεία Συντάγματος. Είναι το μέγεθος και ο ατέλειωτος ορίζοντας που διακόπτεται από μικρά κτίρια ή περίεργα τολ που σου δημιουργούν την εντύπωση πως κάτι δεν πάει καλά, κάτι δεν ταιριάζει. Σκέφτεσαι ότι εδώ θα έπρεπε να τρέχουν διμοιρίες, να βολτάρουν στρατιωτικά φορτηγά και φαιοπράσινα τζιπάκια και να ακούς διάφορα διοικητικά παραγγέλματα να σβήνουν σε ποδοβολητά ανδρών που έχουν βγάλει τις μπλούζες τους και ιδρώνουν κάτω από τον ήλιο. 

Αυτό, βέβαια, είναι κινηματογράφος κι εσύ δεν είσαι ο Tom Cruise, οπότε σύντομα συνειδητοποιείς ότι είναι πολύ καλύτερο να βλέπεις το αεροδρόμιο της Τανάγρας ήσυχο παρά σε αναβρασμό, γιατί, αν υπάρχει αναστάτωση, είτε κάτι πολύ άσχημο έχει συμβεί είτε κάτι πολύ άσχημο αναμένεται να συμβεί.

Κάπως έτσι αρχίζει και σχηματίζεται μια κλίμακα στο μυαλό σου για το τι είναι σοβαρό σε αυτό τον κόσμο. Μια τάξη μεγέθους που χωράει σημειολογία και παραλληλισμούς, αλλά σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να εξισώνει καταστάσεις. 

Σκέψου, για παράδειγμα, ότι εμείς φτάσαμε αυτό το ηλιόλουστο πρωινό του Νοεμβρίου στην Τανάγρα με ένα από τα σημαντικότερα αυτοκίνητα στην πολυετή ιστορία της Renault, το Rafale των 300 ίππων, με τη σοφιστικέ Hyper Hybrid τεχνολογία, που συνδυάζει έναν μικρό θερμικό κινητήρα με τρεις ηλεκτρικούς. Είναι κάτι ξεχωριστό στον δικό μας κόσμο, που, με βάση αντικειμενικά κριτήρια, αλλά και όχι μόνο τέτοια, αξίζει ιδιαίτερης προσοχής. Αν όμως παίζαμε "Υπερατού" με το αληθινό Rafale, ήμασταν χαμένοι από χέρι. 

Συνεπώς, ο καλύτερος τρόπος να συστήσεις τα δύο Rafale μεταξύ τους δεν είναι ο ανταγωνισμός που και τα δύο σου ξυπνούν με ευφυείς τρόπους, αλλά η συγγένεια και η υπεροχή που έχει το καθένα στον κόσμο του. Άλλωστε, έχουν και μια διαφορά στο κόστος, καθώς οι 52.000 ευρώ απέχουν αρκετά από τα 100 εκατ. ευρώ.

Το μαχητικό Rafale είναι ένα αεροσκάφος 4ης++ γενιάς, μας εξηγεί ο "Κοtzila" (το παρατσούκλι έχει μια off the record, πλην όμως ενδιαφέρουσα ιστορία και είναι πράγμα συνηθισμένο, μιας και κάθε πιλότος διαθέτει και ένα να τον συνοδεύει στην καριέρα του), ο ένας από τους 24 ιπτάμενους των ελληνικών Rafale που επιχειρούν από την 332 Μοίρα που βρίσκεται στην 114 Πτέρυγα Μάχης, στην Τανάγρα. 

Είναι το ένα από τα 24 "Γεράκια" της Ελληνικής Αεροπορίας και δε μιλάμε ακριβώς για επίλεκτους ή κάποια ειδική μονάδα, αλλά για τους 24 ανθρώπους που επελέγησαν και εκπαιδεύτηκαν να πετούν τα καλύτερα μαχητικά αεροσκάφη που υπάρχουν αυτή τη στιγμή στην Ευρώπη. "Είναι, ουσιαστικά, η γενιά του που το καθορίζει" συνεχίζει ο "Κοtzila" και εξηγεί: "Διαθέτει τις τεχνολογίες και την εξέλιξη που το καθιστούν πιο αποτελεσματικό σε ένα ευρύ φάσμα αποστολών από κάθε άλλο αεροσκάφος που υπάρχει εκεί έξω και που διέθετε η Ελλάδα μέχρι σήμερα". 

Επίσης, διαθέτει καλύτερο εξοπλισμό ανίχνευσης στόχων, καλύτερο οπλισμό, που δεν μπορούν άλλα αεροσκάφη να φέρουν, και γενικά αποτελεί αφενός μια πολύ σημαντική απειλή για οποιονδήποτε εχθρό, αφετέρου ένα φόβητρο για οποιονδήποτε θέλει να προσβάλει με κάποιο τρόπο τον εναέριο χώρο της Ελλάδας. Το Rafale των δρόμων είναι προφανές ότι δεν μπορείς να το δεις ως φόβητρο. Είναι περισσότερο εκλεπτυσμένο από το συνονόματό του και πολύ πιο ευγενικό και σε εμφάνιση και σε λειτουργία, αν και στο Rafale των αιθέρων η κατανάλωση είναι το ίδιο σημαντική.

Εξάλλου, η καλύτερη κατανάλωση καυσίμου δίνει τη δυνατότητα στο Dassault Rafale να καλύπτει με ευκολία το τεράστιο FIR της Ελλάδας και να μπορεί να επιχειρήσει σε όλη τη χώρα με έδρα την Τανάγρα. Το αυτοκίνητο, αντίστοιχα, μπορεί να σε ταξιδέψει μακριά. Όταν λέμε μακριά, εννοούμε τα 900+ χιλιόμετρα αυτονομία που δείχνει η ένδειξη στο καντράν, αλλά σε αυτή την περίπτωση είναι ιδιαίτερα σημαντικό το γεγονός ότι μπορεί να καλύπτει σχεδόν 100 χλμ. ως αμιγώς ηλεκτρικό, που σημαίνει πως, τηρουμένων των αναλογιών, έχεις τη δυνατότητα να επισκέπτεσαι το πρατήριο καυσίμου σπάνια. 

Τα δύο Rafale, ωστόσο, έχουν κατά βάση ομοιότητες οι οποίες είναι μάλλον θεμελιώδεις. Δηλαδή, οι Γάλλοι της Renault ανέπτυξαν αυτό το Hyper Hybrid σύστημα κίνησης αποκλειστικά για το Rafale και έτσι δεν το βρίσκεις σε άλλο μοντέλο, πράγμα που οι Γάλλοι της Dassault έχουν, προφανώς, κάνει με το Rafale αέρος και τα συστήματά του σε πολύ μεγαλύτερη κλίμακα. Δεν μπορούμε και δε χρειάζεται να αναφέρουμε όλα τα όπλα που μπορεί να δεχθεί το αεροσκάφος, αλλά είναι τέτοιας εμβέλειας και αποτελεσματικότητας, που δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν από κανένα άλλο μαχητικό αυτή την εποχή. Επίσης, είναι αμφότερα κομψά. 

Το coupe κόψιμο του Renault Rafale μπορεί να σου κλέβει λίγο από την ορατότητα προς τα πίσω, είναι όμως το κύριο στοιχείο της σιλουέτας του και του δίνει έναν αέρα που το καθιστά όσο σπορτίφ απαιτείται, για να μην είναι ακόμα ένα ανιαρό και αδιάφορο SUV. Όσο για το αεροπλάνο… Τι να σχολιάσεις για τη σιλουέτα μιας πολεμικής μηχανής που ξεκινά να σχεδιάζεται με αρχές αεροδυναμικής τις οποίες οι περισσότεροι από εμάς δεν καταλαβαίνουμε. Δεν είναι το τεράστιο αεροπλάνο με το οποίο θα κάνεις το επόμενο ταξίδι σου και θα σε πιάσει δέος όταν πλησιάσεις για να ανέβεις τη σκάλα. 

Αλλά δε χρειάζεται να είσαι επιστήμονας για να καταλάβεις ότι αυτό το σχεδόν compact αεροπλανάκι είναι τόσο περίτεχνα σχεδιασμένο και κατασκευασμένο, ώστε οι πιλότοι του να μπορούν να το κάνουν να στρίβει και να στριφογυρίζει στον αέρα σαν να είναι μια σαΐτα στα χέρια σου. Τώρα που είπα "πιλότοι", είναι μια καλή στιγμή να μιλήσουμε για το πιο εντυπωσιακό στοιχείο που μας πρόσφερε αυτή η παγκόσμια αποκλειστικότητα της συνάντησης των δύο Rafale. Οι άνθρωποι της 332 Μοίρας. Δεν ξέρω τι εικόνα έχεις στο μυαλό σου για τους πιλότους της Ελληνικής Αεροπορίας. Πιθανώς θα έχεις ακούσει ότι είναι από τους καλύτερους στον κόσμο, πράγμα που ευσταθεί. Ενδεχομένως να τους θεωρείς κάπως "ψυχάκηδες" με τον στρατό ή τίποτα υπερπατριώτες στα όρια της παρεξήγησης. Όχι. Καμία σχέση. 

Τα "Γεράκια" της 332, όπως μας συστήθηκαν εμάς, είναι ένας μαγικός συνδυασμός της δεξιοτεχνίας που προσφέρει η συνεχής εκπαίδευση με την οξυδέρκεια που χαρίζει η ασύλληπτη ευστροφία κάτω από συνθήκες πίεσης. Ευγενείς, καλλιεργημένοι και μορφωμένοι, μοιάζουν να έχουν διακόπτες on-off τους οποίους μπορούν να χειρίζονται με τρόπο που τους μεταβάλλει από προβλεπόμενους φαντάρους σε επιστήμονες μαχητές, οι οποίοι αναλύουν 60 διαφορετικά δεδομένα ταυτόχρονα για να πάρουν απόφαση ζωής ή θανάτου σε κλάσματα του δευτερολέπτου.

Συνολικά, η εικόνα που σου μεταφέρουν αυτοί οι πιλότοι για το στράτευμα είναι τόσο θετική, που μόνο να συγκινηθείς από υπερηφάνεια μπορείς και τίποτα λιγότερο. Ο "Κοtzila", για παράδειγμα, ο πιλότος που μας ξενάγησε στο δικό του Rafale, αυτοπροσδιορίζεται ως γνήσιος petrolhead. Έχει λατρέψει ένα Honda Civic και ένα Mazda RX-8, θέλει να ακούει έναν θερμικό κινητήρα, αλλά αναγνωρίζει την αξία ενός ηλεκτροκινητήρα για καλύτερη κατανάλωση και επιδόσεις. Δεν απολαμβάνει την ταχύτητα στον δρόμο, όχι γιατί καλύπτει αυτή του την ανάγκη στον ουρανό, αλλά γιατί κατανοεί πως δεν μπορεί να έχει τον πλήρη έλεγχο, όπως στον αέρα. 

"Αυτό που μου έχει μάθει το αεροπλάνο", μας λέει χαμογελαστός, "είναι να έχω υπομονή. Το επιθυμητό αποτέλεσμα δεν έρχεται ποτέ με βιασύνη. Πρέπει να αξιολογείς πάντα τα δεδομένα με ψυχραιμία και υπομονή και μόνο τη σωστή στιγμή να κάνεις την κίνηση που απαιτείται για να πετύχεις αυτό που θέλεις".

Δε θεωρεί καν ότι είναι καλύτερος πιλότος από κάποιον άλλο και αυτό ισχύει και για τους 24 της μοίρας. "Εμείς απλώς διαθέτουμε το καλύτερο αεροσκάφος και αισθάνομαι πραγματικά τυχερός γι’ αυτό. Όμως, σε όλες τις μοίρες υπάρχουν πιλότοι που μπορούν να είναι το ίδιο άξιοι, ακόμα και με υποδεέστερες πλατφόρμες".

Η μετριοπάθειά του συνοψίζεται στο ότι θα κάνει στην άκρη για έναν νεότερο πιλότο όταν έρθουν τα φρέσκα F-35. "Είναι θέμα ηλικίας" τονίζει και συμπληρώνει: "Δε θα έχω τον χρόνο να το μάθω όσο πρέπει". Αναγνωρίζει, πάντως, ότι η ζωή του χωρίς να πετά θα είναι πολύ δύσκολη και κάπως έτσι καταλήγουμε εύκολα στο συμπέρασμα πως, αν δεν ήταν πιλότος, θα ήταν οδηγός αγώνων αυτοκινήτων. Τι πιο σύνηθες, θα έλεγε κανείς. 

H Renault, τα Rafale και η αεροπορία

Η Renault είχε πολύ σημαντική –και συχνά υποτιμημένη– παρουσία στην αεροπορική βιομηχανία κατά τη διάρκεια του Μεσοπολέμου και του Β' Παγκόσμιου Πολέμου. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1920 έως το τέλος της δεκαετίας του 1940 η εταιρεία παρήγαγε μια εκτεταμένη σειρά κινητήρων για στρατιωτικά και πολιτικά αεροσκάφη. Στο εργοστάσιο του Boulogne-Billancourt η Renault ανέπτυξε οικογένειες κινητήρων, όπως οι διάσημοι Renault Bengali (4 και 6 κυλίνδρων σε σειρά, αερόψυκτοι). 

Οι "Bengali" έγιναν ιδιαίτερα δημοφιλείς σε ελαφρά και αγωνιστικά αεροσκάφη της δεκαετίας του 1920, χάρη στη χαμηλή κατανάλωση, στο μικρό βάρος και στην αξιοπιστία τους. Ένα τέτοιο ήταν το περιβόητο Caudron C.450-460 Rafale (1934-1936). Ένα θρυλικό γαλλικό αγωνιστικό αεροσκάφος ταχύτητας.

Το C.450-460 Rafale ήταν μονοθέσιο και ειδικά κατασκευασμένο για συμμετοχή σε αγώνες. Είχε ξεχωριστή για την εποχή σχεδίαση, με μεγάλη έμφαση στην αεροδυναμική και έφτανε ταχύτητες που άγγιζαν ή ξεπερνούσαν τα 500 χλμ./ώρα, πολύ εντυπωσιακές για την εποχή. 
Εύλογα στο αεροσκάφος δόθηκε το όνομα "Rafale" ("ριπή ανέμου), ακριβώς λόγω της ταχύτητας και της αγωνιστικής φιλοδοξίας του προγράμματος.

Τώρα έχουμε μπροστά μας και τα δύο σύγχρονα Rafale και αρχίζουμε να συνειδητοποιούμε ότι, τελικά, έχουν κοινά. Το πιο εύκολο είναι όταν παρατηρείς ότι έχουν κάτι παρόμοιο στο προφίλ. Το Renault μιμείται πολύ πετυχημένα τις εισαγωγές αέρα για τους δύο κινητήρες turbofan διπλού άξονα M88-4E με μετακαυστήρα του αεροσκάφους. Έχουν αμφότερα πολύ εντυπωσιακό προφίλ, αλλά η αλήθεια είναι ότι το Renault χάνει λίγο σε ανφάς.  Πάντως, ούτε το Rafale έχει πολύ εντυπωσιακό ανφάς, αλλά κερδίζει χάρη σε αυτές τις υπέροχες εισαγωγές.

Για την ιστορία, οι μηχανικοί του αεροσκάφους μπαίνουν εκεί μέσα για τις απαραίτητες εργασίες και τη συντήρηση των κινητήρων και να ξέρεις ότι οι περισσότεροι στην Ελλάδα είναι γυναίκες και μάλιστα νεαρής ηλικίας. Ασφαλώς το αεροσκάφος κερδίζει σε τελική ταχύτητα και επιτάχυνση –1,8 Mach είναι αυτά–, αλλά δε χωράει τέσσερα-πέντε άτομα, όπως το Renault. Αμφότερα έχουν μεγάλες δυνατότητες αυτόνομου χειρισμού – ο "Kotzila" πολλές φορές τόνισε πόσο εξελιγμένο είναι σε επίπεδο αυτόνομης λειτουργίας το αεροσκάφος. Και ερχόμαστε ίσως στο πιο σημαντικό κοινό τους χαρακτηριστικό: και τα δύο είναι multirole.

Το αεροσκάφος μπορεί να καλύψει πολλαπλούς ρόλους ταυτόχρονα (omnirole) επιτρέποντας τη διεξαγωγή διαφορετικών αποστολών κατά την ίδια πτήση. Η ακτίνα δράσης του φτάνει περίπου τα 1.800 χιλιόμετρα, όταν στο F16 δεν ξεπερνά τα 1.300 χιλιόμετρα.  Το Rafale εδάφους είναι εξίσου multirole. Το σύστημα κίνησης είναι από τα πιο εξελιγμένα υβριδικά, αν όχι το κορυφαίο της παγκόσμιας αυτοκινητοβιομηχανίας σήμερα.

Έχεις ένα αυτοκίνητο 300 ίππων, με κίνηση και στους τέσσερις τρόχους –όποτε το κρίνει απαραίτητο– και ταυτόχρονα καίει όσο ένα supermini ή και ακόμα λιγότερο. Την ίδια στιγμή έχει ξεκάθαρα χαρακτηριστικά αυτοκινήτου GT (μεγάλου τουρισμού), καθώς είναι άνετο, πολυτελές, ήσυχο ακόμα και με υψηλές ταχύτητες, με premium ποιότητα κύλισης και αυτονομία που μπορεί να πλησιάσει τα 1.000 χιλιόμετρα. Πιο multirole δε γίνεται.

Πώς λειτουργεί το πρωτοποριακό σύστημα του Renault Rafale

Το υβριδικό σύστημα κίνησης Renault E-Tech 4x4 plug-in είναι ένα σοφιστικέ σύστημα, που συνδυάζει έναν βενζινοκινητήρα, τρεις ηλεκτροκινητήρες, μία μεγάλη μπαταρία και ένα multimode αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων για να προσφέρει τετρακίνηση και χαμηλή ενεργειακή απόδοση. Το σύστημα έχει σχεδιαστεί για να μεγιστοποιεί την ηλεκτρική οδήγηση, προσφέροντας παράλληλα την ευελιξία ενός υβριδικού οχήματος μεγάλης αυτονομίας.   

Πώς λειτουργεί
•     Το σύστημα E-Tech χρησιμοποιεί μια έξυπνη στρατηγική διαχείρισης ενέργειας με βάση την ταχύτητα, τη ροπή, το επίπεδο της μπαταρίας και τις συνθήκες οδήγησης. 
•     Ξεκινά πάντα σε ηλεκτρική λειτουργία: Το όχημα χρησιμοποιεί πάντα τον ηλεκτρικό κινητήρα για την εκκίνηση παρέχοντας μια αθόρυβη και γρήγορη αρχική επιτάχυνση.
•     Έξυπνη διαχείριση ισχύος: Οι μονάδες ελέγχου αξιολογούν συνεχώς τις απαιτήσεις ισχύος και εναλλάσσονται απρόσκοπτα μεταξύ των ηλεκτρικών κινητήρων και του βενζινοκινητήρα για τη βελτιστοποίηση της απόδοσης και των επιδόσεων. Ο κινητήρας μπορεί, επίσης, να λειτουργήσει ως γεννήτρια για τη φόρτιση της μπαταρίας όταν χρειάζεται.
•     Σύστημα 4x4: Η μόνιμη τετρακίνηση ελέγχεται από τους μπροστινούς και πίσω ηλεκτροκινητήρες επιτρέποντας την άμεση κατανομή της ροπής (από 100% μπροστά έως 100% πίσω), ανάλογα με τον τρόπο οδήγησης και τις συνθήκες του δρόμου, ώστε να εξασφαλίζεται η βέλτιστη πρόσφυση και χειρισμός.

•     Ανάκτηση ενέργειας: Η μπαταρία επαναφορτίζεται κατά την επιβράδυνση και το φρενάρισμα μέσω αναγεννητικής πέδησης μεγιστοποιώντας την ηλεκτρική αυτονομία.
•     Δυνατότητα σύνδεσης: Η μπαταρία υψηλής χωρητικότητας μπορεί να φορτιστεί εξωτερικά στο σπίτι χρησιμοποιώντας ένα wallbox ή μία ενισχυμένη πρίζα ή σε δημόσιους σταθμούς φόρτισης, επιτρέποντας στους χρήστες να ολοκληρώνουν τις περισσότερες καθημερινές μετακινήσεις σε 100% ηλεκτρική λειτουργία. 
Βασικά χαρακτηριστικά
•    Ευελιξία οδήγησης: Προσφέρει 100% ηλεκτρική οδήγηση για καθημερινή χρήση στην πόλη και την εκτεταμένη αυτονομία ενός υβριδικού οχήματος (μέχρι 1.000 χλμ. συνολική αυτονομία με γεμάτο ρεζερβουάρ και φορτισμένη μπαταρία) για μακρύτερα ταξίδια. Επίσης, το σύστημα μπορεί να αναλύσει τη διαδρομή μέσω δεδομένων GPS για να προβλέψει πότε να χρησιμοποιήσει την ηλεκτρική ή τη θερμική ισχύ με τον πιο αποδοτικό τρόπο, π.χ. εξοικονομώντας ηλεκτρική ενέργεια για μια πόλη που θα συναντήσεις.

Σε συνδυασμό με το προηγμένο σύστημα τετραδιεύθυνσης 4Control και την "προγνωστική" ανάρτηση, το σύστημα μετάδοσης κίνησης 4x4 προσφέρει εξαιρετική ευελιξία, μικρή ακτίνα στροφής και βελτιωμένη σταθερότητα σε υψηλότερες ταχύτητες. Ουσιαστικά, το σύστημα έχει σχεδιαστεί για να προσφέρει τα πλεονεκτήματα ενός ηλεκτρικού οχήματος για την καθημερινή οδήγηση, εξαλείφοντας ταυτόχρονα την ανησυχία για την αυτονομία σε μακρύτερα ταξίδια, όλα μέσα σε ένα αποδοτικό πλαίσιο 4x4 υψηλής απόδοσης.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο Top Gear Δεκεμβρίου που κυκλοφορεί στα περίπτερα.